Khi nhắc đến việc chăm sóc ôtô, nhiều người thường nghĩ đến rửa xe hay đánh bóng ngoại thất. Tuy nhiên, bên cạnh yếu tố thẩm mỹ, có những bộ phận trên xe bắt buộc phải luôn sạch sẽ vì liên quan trực tiếp đến an toàn giao thông và quy định pháp luật. Những chi tiết tưởng chừng nhỏ như biển số, gương, kính hay đèn nếu bị bám bẩn cũng có thể gây ra rủi ro lớn hoặc khiến người điều khiển phương tiện bị xử phạt.
Biển số – “căn cước” của phương tiện
Biển số là yếu tố nhận diện quan trọng nhất của mỗi chiếc xe trong mọi tình huống giao thông, từ kiểm soát trực tiếp đến xử phạt nguội qua hệ thống camera. Tuy nhiên, không ít phương tiện lưu thông với biển số bị che lấp bởi bùn đất, bụi bẩn hoặc bị cong vênh, trầy xước khiến ký tự không rõ ràng.
Dù không ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận hành, biển số bẩn gây khó khăn cho công tác quản lý, xử lý vi phạm và truy vết khi xảy ra sự cố. Theo Nghị định 168/2024 về xử phạt vi phạm giao thông đường bộ, người điều khiển ôtô có thể bị phạt từ 20–26 triệu đồng nếu biển số bị che lấp hoặc không rõ chữ số, kể cả trong trường hợp không chứng minh được yếu tố bất khả kháng. Vì vậy, việc giữ biển số luôn sạch và đúng quy chuẩn là yêu cầu bắt buộc.
Gương chiếu hậu – “đôi mắt” phía sau tay lái
Gương chiếu hậu đóng vai trò quan trọng trong việc quan sát phương tiện phía sau và hai bên thân xe. Nếu gương bị bám nước mưa, bụi bẩn hoặc bùn đất, tầm nhìn sẽ bị thu hẹp đáng kể, đặc biệt nguy hiểm khi chuyển làn, quay đầu hoặc lùi xe.
Nhiều va chạm trong đô thị xảy ra không chỉ do thiếu kỹ năng lái mà còn vì hình ảnh phản chiếu qua gương không rõ ràng. Luật giao thông quy định xe tham gia giao thông phải có đủ gương chiếu hậu và đảm bảo hiệu quả quan sát. Theo Nghị định 168/2024, ôtô không có gương hoặc gương không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật có thể bị phạt từ 400.000–600.000 đồng. Gương phải đảm bảo bề mặt phản xạ tốt và tầm nhìn đúng thiết kế.
Kính lái – tấm khiên bảo vệ tầm nhìn
Kính lái bẩn là nguyên nhân phổ biến gây mất an toàn, đặc biệt khi di chuyển ngược nắng, trời mưa hoặc vào ban đêm. Lớp bụi mỏng, dầu mỡ hoặc xác côn trùng bám trên kính có thể tạo ra hiệu ứng phản quang dưới ánh đèn pha hoặc ánh mặt trời, khiến người lái bị lóa mắt và giảm khả năng quan sát.
Khi tầm nhìn bị hạn chế, nguy cơ phản ứng chậm hoặc xử lý sai tình huống sẽ tăng lên, nhất là khi xe di chuyển ở tốc độ cao. Kính lái phải đảm bảo độ trong suốt và không che khuất tầm nhìn của người điều khiển để đáp ứng yêu cầu an toàn kỹ thuật.
Kính hậu – chi tiết dễ bị bỏ quên
So với kính lái, kính hậu thường ít được chú ý vệ sinh hơn, đặc biệt vào mùa mưa hoặc khi xe di chuyển trên đường nhiều bùn đất. Tuy nhiên, đây lại là bộ phận quan trọng khi lùi xe, đỗ xe song song hoặc quan sát phương tiện phía sau trong điều kiện giao thông đông đúc.
Nếu kính hậu bị bẩn, tài xế buộc phải phụ thuộc hoàn toàn vào gương chiếu hậu, trong khi gương cũng có thể bị hạn chế tầm nhìn. Điều này làm tăng nguy cơ va chạm với xe máy, người đi bộ hoặc chướng ngại vật phía sau.
Hệ thống đèn – “ngôn ngữ giao tiếp” trên đường
Đèn chiếu sáng, đèn phanh và đèn xi-nhan là phương tiện truyền đạt tín hiệu giữa các xe khi lưu thông. Khi đèn bị bám bẩn, ánh sáng sẽ yếu đi hoặc tín hiệu phát ra không còn rõ ràng, khiến phương tiện phía sau khó nhận biết ý định của xe phía trước.
Đặc biệt trong điều kiện trời tối, sương mù hoặc mưa lớn, đèn bẩn có thể làm giảm đáng kể khả năng cảnh báo, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn. Xe lưu thông bắt buộc phải có đầy đủ hệ thống đèn và đảm bảo hoạt động hiệu quả. Nếu đèn không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật do bám bẩn hoặc hư hỏng, người điều khiển phương tiện có thể bị xử phạt theo quy định.
Chủ động kiểm tra, vệ sinh định kỳ các chi tiết quan trọng là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ bản thân và tránh những rắc rối pháp lý không đáng có khi tham gia giao thông.
